نگاهی دیگر به نوای بالابان در موسیقی دستگاهی
ساز پهلوان
پیش از این مطلبی با عنوان «بالابان در موسیقی دستگاهی» نگاشتم و هدفم این بود که نگاه صرفاً بومی برخی از آهنگسازان به این ساز تغییر کند. فراموش نکنیم عناوین را ما خودمان به ابزار میدهیم. تقریباً همه سازهایی که در فرهنگ موسیقی ما، بومی یا فولکلور به شمار میروند، در فرهنگ موسیقی ترکیه، سازی قدرتمند برای رونق انواع موسیقی آن کشور هستند. ولی در این جا ما همچنان در این اندیشه هستیم که موسیقی دستگاهی حتماً باید با تار و سهتار و نی و کمانچه و سنتور و تنبک باشد.
ادامه مطلب more
پشت پرده ساخت و سازهای تخت جمشید
از زجر تا زیبایی
چندی پیش در یک روز بهاری به یاری دوستانی از اهالی فارس، سعید جعفرزاده و محمد تَمیس Tamis توانستم سری به پشت پرده ساخت و سازهای یکی از عجایب معماری جهان بزنم. بیگمان همه ایرانیان، بنای شکوهمند تختجمشید را یا از نزدیک دیدهاند و یا دست کم از نگاه دوربینهای مختلف، توانستهاند گشتی در آن بزنند. بنابراین ضرورتی ندارد از خود تختجمشید بنویسم ولی آثار بر جای مانده از کارگران عهد باستان که با زحمت فراوان توانستند سنگهای چند ده تنی را از کوه ببرند و به تختجمشید ببرند، مرا بر آن داشت تا یادی از این انسانهای تلاشگر بکنم.
ادامه مطلب more
شبی در کنار هنرمندان جهرمی
نوازندگی در جاده خاکی
با پشتوانه دوست هنرمند جهرمی، ابراهیم حسنپور که خود در نواختن تار و سهتار دستی دارد، توفیق دیدار با یکی از گوهرهای ناب موسیقی بومی در جهرم را داشتم. استاد اصغر پورزاد متولد 1305 خورشیدی (1926 میلادی) هنرمندی بسیار متفاوت از هنرمندان پایتختنشین است. از حدود 14 سالگی به صورت خودآموز به نواختن تار رو آورده و پس از مدتی به قول خودش تارنوازی شغل وی شده است. نزدیک به چهل سال در عروسیهای جهرم و لار، مضراب و پنجه بر سیمهای تار کشیده تا موج انقلاب از راه رسیده و او برای بیست سال دست از کار نوازندگی کشیده است. حکایت وی خیلی به استاد حاج قربان سلیمانی میماند.

ادامه مطلب more
شبی در میان هنرمندان شیرازی
موسیقی پایور در خانه فریدون توللی
از شهرستان نورآباد ممسنی راهی شیراز بودم که دوست گرامی مسعود نامداری از هنرمندان خوشپنجه شیرازی تلفن زد که به دلیل اجرای کنسرت، شب در خانه نیست. مشتاقانه نشانی مکان کنسرت را گرفتم و سر ساعت به خانه زندهیاد فریدون توللی رسیدم که آن شب توسط دخترش به محفل شعر و موسیقی به یاد پدر تبدیل شده بود.

ادامه مطلب more
یادی از دکتر داریوش صفوت
اینهایند مردان بی ادعا
زندهیاد دکتر داریوش صفوت، برای بسیاری از نسل امروز موسیقی، نامی آشنا به معنی سوپر استار نیست ولی او کاری کرد که چندین سوپر استار از دلش بیرون آمد و جالب این که هیچگاه بر این کار بزرگ خویش، غوغایی نکرد. امروزه فراوانند حضراتی که با کارهای کوچک، غوغای بزرگی به راه میاندازند، آن قدر که در خلوت خویش میپرسیم «کجایند مردان بی ادعا» و امروز که صفوت از میان ما رفته است، پاسخش را نیک دریافت میکنیم که «اینهایند مردان بی ادعا».

ادامه مطلب more
نگاهی به یک ساز دوقلوی ابداعی
هم تنبور و هم سهتار
پیشتر از این چیزکی در باره «تنتار» شنیده بودم ولی به قول معروف، شنیدن کی بود مانند دیدن. چند روز پیش فرصتی پیش آمد که ساز نوی فریدون حقیقی را نیک بنگرم و نگریستن تنها زُل زدن نیست. خوشبختانه پسرش فرشید که نوازنده زبردستی بود، با ساز ابداعی پدر آن کرد که باید میکرد. پس نگریستن من از حد زُل زدن برون آمد و آن شد که در فیلم کوتاهی به پیوست خواهید دید.

ادامه مطلب more
یادی از هنرمند لرستانی، زندهیاد مهدی شجاعی
جوانمرگی، رسم زمانه ما شده است
با همه ادعاهایی که داریم، در برابر فرشته مرگ، چونان مور هستیم. چه سخنی داریم بگوییم جز تأسف و دلداری به یکدیگر. فرشته مرگ هر که را با هر سن و سالی که بخواهد برمیگزیند و با خود میبرد و ما همچنان مست اوهام خویش هستیم که انگار نه انگار روزی همان سرنوشت را خواهیم داشت. مرگ ناباورانه –نمیگویم زودهنگام- هنرمند جوان لرستانی مهدی شجاعی، برای من و دیگر کسانی که وی را کم و بیش میشناختند، تلنگری بود که از این فرشته گریزی نیست. باید رفت اما کی و کجایش دست ما نیست. به همین دلیل نمینویسم زودهنگام، چرا که تعیین کننده هنگامش ما نیستیم. بگذریم.
ادامه مطلب more

