نگاهی دیگر به نوای بالابان در موسیقی دستگاهی

ساز پهلوان

پیش از این مطلبی با عنوان «بالابان در موسیقی دستگاهی» نگاشتم و هدفم این بود که نگاه صرفاً بومی برخی از آهنگسازان به این ساز تغییر کند. فراموش نکنیم عناوین را ما خودمان به ابزار می‏دهیم. تقریباً همه سازهایی که در فرهنگ موسیقی ما، بومی یا فولکلور به شمار می‏روند، در فرهنگ موسیقی ترکیه، سازی قدرتمند برای رونق انواع موسیقی آن کشور هستند. ولی در این جا ما همچنان در این اندیشه هستیم که موسیقی دستگاهی حتماً باید با تار و سه‏تار و نی و کمانچه و سنتور و تنبک باشد. 

 

ادامه مطلب more

پشت پرده ساخت و سازهای تخت جمشید

از زجر تا زیبایی

چندی پیش در یک روز بهاری به یاری دوستانی از اهالی فارس، سعید جعفرزاده و محمد تَمیس Tamis   توانستم سری به پشت پرده ساخت و سازهای یکی از عجایب معماری جهان بزنم. بی‏گمان همه ایرانیان، بنای شکوهمند تخت‏جمشید را یا از نزدیک دیده‏اند و یا دست کم از نگاه دوربین‏های مختلف، توانسته‏اند گشتی در آن بزنند. بنابراین ضرورتی ندارد از خود تخت‏جمشید بنویسم ولی آثار بر جای مانده از کارگران عهد باستان که با زحمت فراوان توانستند سنگ‏های چند ده تنی را از کوه ببرند و به تخت‏جمشید ببرند، مرا بر آن داشت تا یادی از این انسان‏های تلاشگر بکنم.  

  

ادامه مطلب more

شبی در کنار هنرمندان جهرمی

نوازندگی در جاده خاکی

با پشتوانه دوست هنرمند جهرمی، ابراهیم حسن‏پور که خود در نواختن تار و سه‏تار دستی دارد، توفیق دیدار با یکی از گوهرهای ناب موسیقی بومی در جهرم را داشتم. استاد اصغر پورزاد متولد 1305 خورشیدی (1926 میلادی) هنرمندی بسیار متفاوت از هنرمندان پایتخت‏نشین است. از حدود 14 سالگی به صورت خودآموز به نواختن تار رو آورده و پس از مدتی به قول خودش تارنوازی شغل وی شده است. نزدیک به چهل سال در عروسی‏های جهرم و لار، مضراب و پنجه بر سیم‏های تار کشیده تا موج انقلاب از راه رسیده و او برای بیست سال دست از کار نوازندگی کشیده است. حکایت وی خیلی به استاد حاج قربان سلیمانی می‏ماند. 

ادامه مطلب more

شبی در میان هنرمندان شیرازی

موسیقی پایور در خانه فریدون توللی

از شهرستان نورآباد ممسنی راهی شیراز بودم که دوست گرامی مسعود نامداری از هنرمندان خوش‏پنجه شیرازی تلفن زد که به دلیل اجرای کنسرت، شب در خانه نیست. مشتاقانه نشانی مکان کنسرت را گرفتم و سر ساعت به خانه زنده‏یاد فریدون توللی رسیدم که آن شب توسط دخترش به محفل شعر و موسیقی به یاد پدر تبدیل شده بود.  

ادامه مطلب more

یادی از دکتر داریوش صفوت

اینهایند مردان بی ادعا

زنده‏یاد دکتر داریوش صفوت، برای بسیاری از نسل امروز موسیقی، نامی آشنا به معنی سوپر استار نیست ولی او کاری کرد که چندین سوپر استار از دلش بیرون آمد و جالب این که هیچگاه بر این کار بزرگ خویش، غوغایی نکرد. امروزه فراوانند حضراتی که با کارهای کوچک، غوغای بزرگی به راه می‏اندازند، آن قدر که در خلوت خویش می‏پرسیم «کجایند مردان بی ادعا» و امروز که صفوت از میان ما رفته است، پاسخش را نیک دریافت می‏کنیم که «اینهایند مردان بی ادعا». 

ادامه مطلب more

نگاهی به یک ساز دوقلوی ابداعی

هم تنبور و هم سه‏تار

پیشتر از این چیزکی در باره «تن‏تار» شنیده بودم ولی به قول معروف، شنیدن کی بود مانند دیدن. چند روز پیش فرصتی پیش آمد که ساز نوی فریدون حقیقی را نیک بنگرم و نگریستن تنها زُل زدن نیست. خوشبختانه پسرش فرشید که نوازنده زبردستی بود، با ساز ابداعی پدر آن کرد که باید می‏کرد. پس نگریستن من از حد زُل زدن برون آمد و آن شد که در فیلم کوتاهی به پیوست خواهید دید. 

ادامه مطلب more

یادی از هنرمند لرستانی، زنده‏یاد مهدی شجاعی  

جوانمرگی، رسم زمانه ما شده است

با همه ادعاهایی که داریم، در برابر فرشته مرگ، چونان مور هستیم. چه سخنی داریم بگوییم جز تأسف و دلداری به یکدیگر. فرشته مرگ هر که را با هر سن و سالی که بخواهد برمی‏گزیند و با خود می‏برد و ما همچنان مست اوهام خویش هستیم که انگار نه انگار روزی همان سرنوشت را خواهیم داشت. مرگ ناباورانه –نمی‏گویم زودهنگام- هنرمند جوان لرستانی مهدی شجاعی، برای من و دیگر کسانی که وی را کم و بیش می‏شناختند، تلنگری بود که از این فرشته گریزی نیست. باید رفت اما کی و کجایش دست ما نیست. به همین دلیل نمی‏نویسم زودهنگام، چرا که تعیین کننده هنگامش ما نیستیم. بگذریم. 

 

ادامه مطلب more

اگر مایلید تازه ترین مطالب موسیقی ما را ببینید، در خبرنامه عضو شوید. بدین منظور کافی است ایمیل خود یا دوستان تان را در اینجا وارد کنید